GIDA ÜRÜNLERİNDE MCPD VE GLYCIDYL ESTER (GE) ANALİZİ

Gıda üretim süreçlerinde oluşabilen proses kontaminantları, gıda güvenliği açısından kritik parametreler arasında yer almaktadır. Bu kontaminantların başında 3-Monokloropropandiol esterleri (3-MCPD) ve Glycidyl Ester (GE) bileşikleri gelmektedir.

Özellikle rafine bitkisel yağların 200°’nin üzerindeki yüksek sıcaklıkta gerçekleştirilen rafinasyon süreçlerinin deodorizasyon aşamasında oluşabilen bu bileşikler, son yıllarda hem bilimsel değerlendirmeler hem de uluslararası mevzuatlar kapsamında yakından takip edilmektedir.

MCPD ve GE hangi ürünlerde görülebilir?

Bu bileşikler çoğunlukla yağ rafinasyonu sırasında, rafine bitkisel yağlarda oluşur ve aşağıdaki ürün gruplarında tespit edilebilir. Bu yağların gıda üretiminde yaygın olarak kullanılması nedeniyle, aşağıdaki ürün gruplarında da tespit edilebilmektedir:

• Bitkisel yağlar ve yağ karışımları
• Palm yağı ve palm yağı türevleri
• Margarin ve diğer yağ bazlı ürünler
• Bebek mamaları ve devam formülleri
• Fırıncılık ve diğer işlenmiş gıda ürünleri

Sağlık açısından neden önemlidir?

Avrupa Gıda Otoritesi (EFSA) Mayıs 2016’da yayınladığı bilimsel görüşünde; 3-MCPD esterleri ve glycidyl esterlerinden oluşan kontaminantların insan sağlığı için risk oluşturduğunu belirtmiştir.

Bilimsel değerlendirmeler, özellikle 3-MCPD’nin böbrek ve üreme sistemi üzerinde toksik etkiler oluşturabileceğini, glycidolün ise genotoksik ve potansiyel kanserojen özellik gösterebileceğini ortaya koymaktadır.

Bu nedenle tüketici maruziyetinin kontrol altında tutulması amacıyla birçok ülkede bu bileşikler için maksimum limitler belirlenmiştir.

Mevzuat Gereklilikleri

Avrupa Birliği gıda mevzuatı kapsamında bitkisel yağlar ve bazı yağ içeren ürünlerde 3-MCPD esterleri ve Glycidyl Esterler için maksimum limitler tanımlanmıştır.

Bu düzenlemeler özellikle:

• Bebek mamaları ve devam formülleri
• Rafine bitkisel yağlar ve yağ karışımları
• Yağ bazlı gıda ürünleri için

üreticilerin düzenli analiz ve proses kontrolü gerçekleştirmesini büyük önem taşımaktadır.

Analitik Yaklaşım

3-MCPD esterleri ve Glycidyl Ester analizleri, genellikle yüksek hassasiyetli kromatografik yöntemler kullanılarak gerçekleştirilmektedir. Bu yöntemler sayesinde düşük konsantrasyon seviyelerinde güvenilir tespit yapılabilmektedir.

Intertek Türkiye ile Güvenilir Analiz

Intertek Türkiye de, 3-MCPD esterleri ve Glycidyl analizi, GC-MS Metodu ile akredite olarak gerçekleştirilmektedir.

Bu analizler sayesinde üreticiler:

• Ürün güvenliğini doğrulayabilir.
• Uluslararası mevzuat gerekliliklerine uyum sağlayabilir.
• İhracat süreçlerinde teknik gereklilikleri karşılayabilir.
• Proses kaynaklı kontaminasyon risklerini kontrol altına alabilir.